" "عمل ختنه روي صد و سي ميليون زن و دختر در جهان انجام شده است و دست كم هر ساله سه ميليون دختر در معرض خطر قرباني شدن قرار دارند يعني روزي شش هزار دختر.اين كار معمولاً درشرايط كاملاً ابتدايي به وسيله قابله يا زني دهاتي انجام مي شود. از هيچ داروي بيهوشي استفاده نمي شود و دختران با هر ابزاري كه در دسترس باشد مانند تيغ ريش تراشي، چاقو، قيچي، شيشه شكسته، سنگ نوك تيز و در بعضي مناطق با دندان بريده مي شوند...."
گل صحرا داستان زندگي "واريس دبري" است، زني كه يك مدل بين المللي معروف و در عين حال سخنگوي حقوق زنان در آفريقاست.
واريس وقتي دوازده سال بيش تر نداشت، از زندگي كوچ نشيني صحرايي فرار كرد. چون پدرش در مقابل پنج شتر، ترتيب ازدواجش با مرد شصت ساله اي را داده بود او از صحراي سخت سومالي مي گذرد و به لندن جايي كه به وسيله عكاسي انگليسي كشف مي شود، سفر مي كند. اما با خود خاطرات ناگوار و درد و رنج واقعي سنتي كهن را به همراه مي برد: " ختنه، وقتي كه او فقط پنج سال داشت، ختنه شده است. 

اعتقاد عمومي در سومالي اين است كه چيز هاي بدي ميان ران هاي دختران وجود دارد كه ناپاك و نجس است و بايد از ميان برداشته شود و جاي آنها دوخته شود و فقط اثر زخمي در محلي كه اندام هاي جنسي بوده اند باقي گذاشته شود اما جزئيات واقعي اين آئين همواره براي زنان به صورت معما باقي مي ماند وبراي دختران شرح داده نمي شود. در اين بخش از كتاب واريس از تجربه وحشتناك ختنه شدن خود مي گويد:" ديدم كه زن كولي، زني كه دهاتي بود براي اين كار آماده مي شود او با روسري رنگارنگي كه دورسرش بسته بود و لباس روشن كتاني،
شبيه ديگر زنان پير سوماليايي بود به استثناي اين كه لبخندي بر لبش نبود و با خشكي و خشونت به من نگاه مي كرد او نگاهي مرده در چشمهايش بود. بعد كيفي قديمي را كه مثل فرش بافته شده بود زير و رو كرد. انتظار كاردي بزرگ داشتم اما به جاي آن كیسه كتاني كوچكي از درون كيفش درآورد با انگشتان درازش ته كيسه را جستجو كرد و تيغي شكسته از آن بيرون آورد و زير و روي آن را آزمايش كرد.
امروز واريس به عنوان سفير سازمان ملل در راه توقف ختنه زنان جهان فعاليت مي كند.

سالانه سه ميليون دختر در آفريقا و خاورميانه ختنه مي شوند.
تحقيقات نشان مي دهد که ارتکاب به اين عمل غيرانساني، سنتي مربوط به هزاران سال پيش است که کماکان رايج است. به گفته مارتا ساتوز پيز رئيس بخش تحقيقي کمک به افراد بي دفاع يونيسف، مبارزه با ختنه زنان يک عملکرد جدي است که بالاخره ثمر مي بخشد. با افزايش دانش انسان ها مي توان انديشه عمومي را عليه اين عمل تغيير داد. رشد فکري افراد، جامعه را به سلاح دانش و آگاهي مسلح مي کند و قبح اين عمل مشخص مي شود. در اين قبايل عقيده عمومي بر اين است که ختنه دختران يک عمل شايسته و مطابق سنت هاي قديم است که نشانگر زيبايي، عفت، قدرت ازدواج، آبروي اجتماعي و پاکدامني هر دختر است. پس والدين براي نمايش پاکدامني و آبروي خانوادگي خود علاقه مندند که اين عمل حتماً روي دخترانشان انجام شود.
طبق آمار يونيسف، عمليات ختنه زنان و يا به عبارت ديگر نقص عضو زنان در بیش از 30 کشور در مناطق آفريقا و خاورميانه انجام مي شود و حدوداً 135 ميليون دختر و زن قرباني اين سنت نادرست هستند. طبق آمارهاي قبلي سالانه دو ميليون دختر مجبور به تحمل اين شکنجه بوده اند. ليکن به رغم اطلاع رساني ها و مبارزات با اين عمل غيرانساني، آمار جديد تعداد دختران محکوم به اين حماقت بشري را سالانه سه ميليون نفر گزارش کرده اند.

خوشبختانه شواهد حاکي از اين است که در کشورهايي چون بنين، بورکينافاسو، آفريقاي مرکزي، اريتره، اتيوپي، کنيا، سودان ، نيجريه، تانزانيا و يمن تلاش هاي يونيسف تا حدي به ثمر نشسته است و ميزان شيوع اين عمل ضدانساني کاهش پيدا کرده است. ليکن براي ريشه کن کردن ختنه زنان نياز به همکاري تنگاتنگ دولت ها، انجمن ها و سازمان هاي بين المللي میباشد. علاوه بر کشورهاي آفريقايي و خاورميانه در کشورهاي مهاجرپذيري چون استراليا، کانادا، نيوزلند، آمريکا و برخي کشورهاي غرب اروپا نيز آمار بالايي از اين عمل غيرانساني به دست آمده است که بايد براي مبارزه با آن دولت ها قوانين جزايي سختي وضع کنند. يونيسف براي مبارزه با ختنه زنان از تمام قدرت و نفوذ خود استفاده مي کند و با صرف هزينه هاي گزاف سعي در ريشه کن کردن اين عمل ضدانساني دارد ليکن بدون کمک دولت ها هيچ حرکتي امکان پذير نخواهد بود.
هنگامی که در سودان، کنيا و اتيوپی کار آغاز شد، اولين مرحله به صحبت با گروه های مختلف مردم در روستاهای متعدد اختصاص يافت تا از اين طريق به ديدگاه آنان نسبت به ختنه دختران آشنايی حاصل شود. برخی از افراد باور داشتند که اين عمل بايد متوقف شده و يا تغيير کند ولی اکثرا بر اهميت آن تاکيد داشتند.بسياری بر اين باور بودند که ختنه دختران به دلايل مذهبی لازم الاجراست. وآن را یک سنت پیامبر میدانند مردی در کنيا گفت: ,زنی که ختنه نشده مسلمان نيست.,، يک زن سودانی هم عقيده داشت ,لب زدن به غذای دختر ختنه نشده حرام است., ، ختنه دختران آيينی اجدادی شناخته ميشود. زنان بهخصوص خود را نگاهبانان اين سنت فرهنگی می دانند. قابل ذكر است، تحقيقات گسترده و جامعى توسط محققان و متخصصان اطفال، زنان و زايمان، روانشناسان به خصوص استادان اديان مختلف

(اعم از مسيحى، يهودى و مسلمان) پيرامون مسألهء ختنهء زنان از طرف سازمان جهانى بهداشت، صورت گرفته است. طبق اين بررسيها در هيچ يک از آيات قرآن و قسمتهاى مختلف كتاب انجيل و يا ساير كتابهاى آسمانى ختنهء زنان توصيه نشده است. هركسى كه دستور اسلام را منبع انجام اين عمل وحشيانه قرار ميدهد، با عدم اطلاع از دستورهای مذهبى، عوامفريبى و يا عقايد شخصى و سنت عقب افتادهء آن ها مرتبط است بسياری افراد هنگامی که بحث نيازهای جنسی به ميان ميآيد می گويند ختنه دختران تضمين کنندهی باکرگی دختر تا زمان ازدواجش می باشد، و پس از ازدواج ضامن وفاداری زن به شوهرش خواهد بود. بسياری براين باورند که هيچکس با دختر ختنه نشده ازدواج نخواهدکرد و چنين دختری مورد توهين و سوء استفاده قرارخواهدگرفت. افراد بسيار کمي، به خصوص ميان مردان، از پی آمدهای جسمی اين عمل اطلاع داشتند
اين عمل غيرانساني در بدترين شرايط و در مكان هايي عاري از هرگونه بهداشت، داروي بيهوشي و يا وسايل جراحي انجام مي شود. براي انجام اين عمليات مراسمي برگزار مي شود كه طي آن يك زن سالخورده كه متخصص سلاخي كردن دختربچه هاي معصوم است و يا در برخي شرايط مادر طفل، با يك چاقو يا تيغ كه اغلب به دليل استفاده زياد، كند و مملو از انواع ميكروب ها است، به جان كودك معصومي كه از ترس مي لرزد مي افتد و با بي رحمي تمام او را به جمع نقص عضوي ها مي فرستد.
سپس با سوزني بسيار ضخيم و با نخي آلوده شروع به دوخت و دوز كاردستي خود مي كند و تنها يك نقطه كوچك براي دفع ادرار باقي مي گذارد. پس از اتمام كار روي محل جراحت را خاكستر مي ريزند و پاهاي طفل را محكم به هم مي بندند تا خونريزي نكند. سپس كودك بينوا را در يك پستو يا در دامن صحرا رها مي كنند تا بهبود يابد. گاه يك كودك حتي تا ۴۰ روز نيز قادر به حركت نخواهد بود. حال پدر و مادر با افتخار در قبيله رفت و آمد مي كنند و به ديگران فخر مي فروشند كه با اين عمل زيبايي ، قدرت ازدواج، موقعيت اجتماعي و پاكدامني دختر خود را تضمين كرده اند.
ريما صلاح رئيس بخش مبارزه با ختنه زنان در يونيسف مي گويد: با انجام اين عمل پدر و مادر مي توانند فرزند مونث خود را به جامعه وارد كنند و آن را مايه افتخار خود مي دانند. ليكن مشكلات اين قربانيان بربريت به اينجا ختم نمي شود. سن انجام اين كار بين چهار تا ۱۲ سال است و كودكان بسياري از شدت درد در حين عمل جان مي سپارند. بسياري نيز از درد دچار شوك مي شوند. تعداد زيادي نيز به دليل عفونت كمي پس از عمل جان مي سپارند. خونريزي نيز از ديگر دلايل مرگ اين قربانيان حماقت و قساوت بشري است و تعداد باقيمانده تا آخر عمر خود با مشكلات فيزيكي و رواني زيادي دست و پنجه نرم مي كنند و گاه به سنين كهنسالي نيز نمي رسند.

به گزارش كارشناسان بخش مبارزه با ختنه زنان، در بسياري از موارد برش تيغ يا چاقو تا ناحيه مقعد پيش رفته و دوختن آن حتي راه رفتن را نيز براي اين زنان مشكل مي كند. اين عمل در اغلب موارد باعث بروز عفونت هاي مجاري تناسلي و ادراري زنان شده و عفونت در تمام بدن پخش مي شود. بسياري از اين زنان نازا مي شوند و ديگراني كه باردار هستند در هنگام زايمان با خطرات جاني زيادي مواجه اند و در ضمن سلامت جنين نيز به خطر مي افتد. در مواردي كه امكانات بيشتري در اختيار هست، مجبور به عمل سزارين هستند. در غير اين صورت يا كودك و مادر تلف مي شوند يا دچار نقص عضو شده و تا آخر عمر در گرداب حماقت بشريت مي سوزند.
در کشور مصر با وجود اینکه دولت ختنه زنان را از سال ۱۹۹۷ غیرقانونی اعلام کرده است همچنان در نقاط مختلف این کار انجام میشود و قربانیانی نیز بر جای میگذارد. طبق گزارش یونیسف در سال ۲۰۰۳، این عمل بر روی ۹۷ درصد زنان متأهل مصری انجام گرفته است.
نوزادان دختر در بندر کنگ در هرمزگان بعد از ۴۰ روزگی و برخی از دختران اين شهر در سنین ۴ يا ۵ سالگی ختنه میشوند. اين كار به خاطر ویژگیهای فرهنگی و سنتی اين شهر كاملاً موجه و منطقی جلوه داده میشود و زنانی كه جرئت کنند از اين كار انتقاد كنند سنت شكن و سركش خوانده میشوند. عمل ختنه در بندر کنگ «تيغ سنت و فرهنگ» خوانده میشود و با روشهای کاملاً غیربهداشتی توسط قابلههای محلی انجام میشود. گزارش شدهاست که در بندر جاسک نيز اين عمل انجام میشود.
گفته میشود اين سنت توسط مردان هرمزگان و از طريق سفر آنان به كشورهای ديگر همچون هند (كلكته) و سومالی وارد فرهنگ و سنتهای آنها شدهاست.
منابع:
روزنامه شرق
نگاشته های خانمها: /نوشین غرابی/ ترانه بنی یعقوب/ اعظم کم گویان
سایت روشنگری
خاطرات گل صحرا/واریس دیری
سایت جوانان بیدار
+ نوشته شده در سه شنبه سی ام بهمن 1386ساعت توسط بزاف |